Tham dự tọa đàm, về phía Lãnh đạo Viện có PGS.TS. Nguyễn Đức Chiện, Phó Viện trưởng; tọa đàm còn có sự tham gia của các nhà khoa học đang công tác tại Viện.

Tọa đàm là hoạt động trong khuôn khổ nhiệm vụ khoa học cấp Bộ năm 2025-2026 "Khác biệt về giá trị giữa các thế hệ: thanh niên, trung niên và người cao tuổi trên địa bàn thành phố Hà Nội" do TS. Mai Văn Hải (Phòng Tâm lý học Văn hóa) làm chủ nhiệm. Tại Tọa đàm, TS. Mai Văn Hải trình bày giới thiệu chung về công việc của đề tài, trình bày báo cáo về sự khác biệt giá trị ở các nhóm tuổi về giá trị phổ quát (tính tính cá nhân - tính tập thể) và về giá trị công việc; ThS. Nguyễn Thị Thanh Huyền trình bày báo cáo về giá trị giáo dục.

Sau phần trình bày, các nhà khoa học đã trao đổi sôi nổi và đóng góp nhiều ý kiến cho đề tài.

PGS.TS. Đặng Thị Hoa đề nghị nhóm nghiên cứu cân nhắc sử dụng khái niệm "tính cộng đồng", làm rõ chiều ngang và chiều dọc của khái niệm trong mối quan hệ với ai, đồng thời xem xét danh xưng của người Việt có mang tính cá nhân và tính tập thể hay không. Theo PGS.TS. Đặng Thị Hoa, nhiệm vụ cần phân biệt giá trị có tính linh hoạt với giá trị có tính bất biến, xây dựng bảng giá trị ngay từ đầu và làm rõ sự truyền tải giá trị giữa các thế hệ. Về khuyến nghị chính sách, PGS.TS. Đặng Thị Hoa gợi mở: các giá trị truyền thống liệu có còn được bảo lưu trong 10–20 năm tới, đến thế hệ Alpha sẽ ra sao và cần được giáo dục, truyền tải như thế nào; đâu là điểm nhấn cần chú trọng đối với giới trẻ Việt Nam trong tương quan với các giá trị trên thế giới.

PGS.TS. Nguyễn Đức Chiện đánh giá cao kết quả nghiên cứu về tính cá nhân và tính cộng đồng, đồng thời đánh giá cao việc cung cấp nhiều góc nhìn của phương Tây để liên hệ với thực tế Việt Nam của nhóm tác giả. Bên cạnh đó, PGS.TS. Nguyễn Đức Chiện đề nghị làm rõ lý do lựa chọn thuật ngữ "tập thể" thay vì "cộng đồng", phân tích sự tương tác giữa cá nhân và cộng đồng ở các cấp độ gia đình, làng xã, xã hội.

TS. Nguyễn Như Trang – Trưởng phòng Xã hội Văn hóa, Giáo dục và Truyền thông đại chúng cho rằng mỗi giá trị đều có đặc thù riêng, vì vậy cần phân tích sâu hơn tính cá nhân và tính tập thể trong từng giá trị cũng như chiều ảnh hưởng của hai đặc tính này trong cộng đồng. TS. Nguyễn Như Trang cũng lưu ý thêm về việc bên dưới những giá trị phổ quát luôn có những nét riêng và việc vận dụng lý thuyết phương Tây cần được hiệu chỉnh cho phù hợp với bối cảnh Việt Nam.

TS. Trần Nguyệt Minh Thu – Trưởng phòng Xã hội Đô Thị, Nông thôn và Phát triển cộng đồng đánh giá đề tài có tính mới, có đóng góp thiết thực và mang ý nghĩa nhân văn. Tuy nhiên, việc dùng một bộ thang đo cho cả ba nhóm tuổi là một thách thức, cần lý giải vì sao phải giữ nguyên thang đo gốc thay vì điều chỉnh cho phù hợp với bối cảnh văn hóa, xã hội.

Về phương pháp, ThS. Nguyễn Quang Tuấn khuyến nghị làm rõ căn cứ phân chia các nhóm tuổi và bổ sung dữ liệu định tính để lý giải các số liệu về giá trị giáo dục. Một số ý kiến khác cũng cho rằng Nhiệm vụ cần làm rõ cơ sở mô tả mẫu, số lượng khách thể ở mỗi nhóm tuổi và mức độ phù hợp của thang đo; đồng thời nhận định kết quả ở nhóm trung niên chưa rõ nét như ở hai nhóm còn lại.

Phát biểu tổng kết Tọa đàm, PGS.TS. Đặng Thị Hoa khẳng định với tinh thần làm việc nghiêm túc, cởi mở và trách nhiệm, Tọa đàm đã cung cấp một bức tranh về thực trạng khác biệt giá trị giữa thanh niên, trung niên và người cao tuổi ở các khía cạnh tính cá nhân và tính tập thể, giá trị công việc và giá trị giáo dục. PGS.TS. Đặng Thị Hoa đề nghị nhóm nghiên cứu tiếp thu các ý kiến góp ý của các nhà khoa học để hoàn thiện khái niệm, phương pháp và khuyến nghị chính sách của nhiệm vụ .

Buổi Tọa đàm diễn ra thành công tốt đẹp. 

 Tin: Thanh Giang - Ảnh: Thu Hiền